Kısaca: 2026 yılında reşit olmayan bir yabancı çocuk için Karta Czasowego Pobytu (Polonya geçici oturum kartı) başvurusu, sponsor ebeveynin başvurusuyla paralel ilerleyen ancak kendi belgelerini gerektiren ayrı bir süreçtir. 2026'nın getirdiği temel yenilikler şunlardır: 7-15 yaş arası çocuklar için Polonya okuluna kayıt zorunluluğu (obowiązek szkolny (zorunlu eğitim yükümlülüğü)), aile bireylerinin her biri için mali yeterlilik kanıtı (kira sonrası kişi başı en az 701 PLN/ay) ve çocuk ebeveynin ZUS'una bağlı değilse en az 30.000 € teminatlı sağlık sigortası.
Bu yazıda hangi belgelerin hazırlanacağını, çocuk başına gelirin nasıl hesaplandığını, 2026 itibarıyla nelerin değiştiğini ve apostille bulunmayan doğum belgesi ile "kestirme yol" diye bir şeyin neden var olmadığını anlatıyoruz.
Çocuk için hangi karta gerekir
2026'da reşit olmayan bir yabancı çocuk için üç ana yol vardır:
| Yol | Hangi durumda |
|---|---|
| Karta Czasowego Pobytu - "połączenie z rodziną" (aile birleşimi) gerekçesi | Ebeveynde Karta Czasowego, Stałego, CUKR veya Niebieska Karta UE (AB Mavi Kartı) var |
| Karta Stałego Pobytu (daimi oturum kartı) | Ebeveynlerden biri Polonya vatandaşı veya çocuk, Karta Stałego sahibi ebeveynin reşit olmayan çocuğu |
| Karta CUKR | Kendi adına veya ebeveyni adına PESEL UKR'sı bulunan Ukraynalı çocuk |
Türk vatandaşı ailelerin çoğunda kullanılan yol, Ustawa o cudzoziemcach (Yabancılar Kanunu) art. 159 kapsamındaki "połączenie z rodziną"dır. Çocuğun kartası ebeveynin geçerlilik süresine bağlanır ve çocuk reşit oluncaya kadar otomatik uzatılır.
Belgeler - temel paket
Başvuru, MOS v2.0 (yabancılar için yeni e-başvuru sistemi) üzerinden çocuk adına yapılır; ancak imzayı opiekun prawny (yasal vasi) sıfatıyla ebeveyn atar. Belgeler:
1. Çocuğun kimliğini gösteren belgeler:
- Çocuğun pasaportu (fotoğraflı sayfa).
- Apostilli ve tłumaczenie przysięgłe (yeminli tercüme) ekli doğum belgesi.
- Çocuğun ulusal kimlik kartı (Türkiye'de 14 yaşından küçükler için T.C. kimlik kartı).
2. Sponsor ebeveyn ile bağı gösteren belgeler:
- Ebeveynin Karta Pobytu kopyası.
- Ebeveynin gelir belgeleri (geçen yıla ait PIT-11, son 3 ay için ZUS RCA, banka ekstresi).
- Çocuk her iki eşten de değilse: ikinci ebeveynin çocuğun Polonya'da yaşamasına yazılı muvafakatı veya velayet kararı (apostille + yeminli tercüme).
3. Konut:
- Najem (kira) sözleşmesi veya tapu, çocuğun meldunek (adres kaydı) kaydı ile birlikte.
- Mülk sahibinden (właściciel) çocuğun ikametine dair yazılı onay (Mazowieckie eyaletinde sıkça istenir).
4. Sağlık sigortası:
- Ebeveyn umowa o pracę (belirsiz/belirli süreli iş sözleşmesi) ile çalışıyorsa, ZUS/NFZ "członek rodziny" (aile bireyi) programı kapsamında çocuğu otomatik olarak kapsar. Belge: ZUS ZCNA çıktısı.
- Umowa zlecenie (hizmet sözleşmesi) veya JDG (şahıs şirketi) durumunda en az 30.000 € teminatlı özel sağlık polisi.
5. Okul (obowiązek szkolny - 7-15 yaş):
- 2026 itibarıyla zorunlu - çocuğun bir Polonya devlet veya özel okuluna kaydını gösteren belge. Bu belge olmadan Mazowieckie kart vermez.
- Alternatifler: edukacja domowa (evde eğitim) için zapis belgesi veya akredite uluslararası müfredat (IB, British school) kaydı da kabul edilir.
6. Teknik:
- 4 adet 35x45 mm biyometrik fotoğraf.
- 340 PLN tutarında opłata skarbowa (damga vergisi).
- Doldurulmuş wniosek (başvuru formu) (1 Aralık 2025'ten itibaren geçerli olan form, yetişkinlerle aynı).
Aile başına gelir hesabı
Temel kural: kira ve zorunlu giderler düştükten sonra ailede kişi başına ayda en az 701 PLN kalmalıdır (2026 rakamı). Bu rakam, sosyal yardım için kryterium dochodowe (gelir kriteri) olmakla birlikte voyvodalıklar wniosek değerlendirmesinde eşik olarak kullanır.
3 kişilik bir aile için (iki ebeveyn + bir çocuk), Varşova'da 2.200 PLN kira ödeyen örnek:
- Kira sonrası aile için minimum: 701 x 3 = 2.103 PLN.
- Toplam minimum aile geliri (net): 2.200 + 2.103 = 4.303 PLN/ay net.
- Bu, bir ebeveynin yaklaşık 5.700 PLN brüt maaşına ya da her ikisi çalışıyorsa toplam 3.500 PLN brüte denk gelir.
Ailede 2 çocuk varsa (4 kişi), kira sonrası ayda 5.004 PLN net gerekir (701 x 4 + kira). Bu, standart kesintilerle tek ebeveynin 6.700 PLN brüt maaşına karşılık gelir.
Kabul edilen gelir kaynakları:
- PIT-11 ile umowa o pracę.
- Umowa zlecenie (düzenlilik notlarıyla - tercihen altı aylık hareket).
- Önceki yıla ait PIT-36 ile JDG.
- Sp. z o.o. (limited şirket) - temettü + maaş.
- 800+ sosyal yardımı - sayılır.
- Fundusz alimentacyjny (nafaka fonu) - tek ebeveyn için sayılır.
Kabul edilmeyenler:
- Yurt dışından tek seferlik havaleler (örneğin aile yardımı).
- İş ilişkisine dayanmayan rastlantısal gelirler.
- Resmi kaydı olmayan "kayıt dışı" maaş.
Yabancı çocuklar için 800+
2024'ten bu yana 800+ programı, iki koşulu karşılayan yabancı çocuklara açıktır:
- Çocuk Polonya'da yaşıyor olmalı.
- Ebeveynde geçerli bir Karta Pobytu (her tip), Karta CUKR, AB uzun süreli mukim statüsü ya da Karta Stałego bulunmalı.
Tutar: 18 yaşına kadar her çocuk için aylık 800 PLN, ZUS tarafından her ay ödenir. Başvuru, ebeveynin Karta Pobytu'sunu aldıktan sonra Empatia portalı veya PUE ZUS üzerinden yapılır.
2025'ten itibaren üçüncü ülke vatandaşları için ek koşul getirildi: çocuk okula kayıtlı olmalı (obowiązek szkolny yerine getirilmeli), aksi hâlde ödemeler durdurulur. Bu durum, 2026'da Karta Pobytu için okul kaydının zorunlu hâle gelmesinin temel sebebi oldu.
Polonya okuluna kayıt
Bu, ayrı bir süreçtir ve Mazowieckie 2026'da koşulları sıkılaştırdı. 7-15 yaş çocuklar için obowiązek szkolny - zorunlu eğitim - geçerlidir. Yabancı çocuklar şuralara kaydolabilir:
- Polonya devlet okulu (ücretsiz, çocuğun meldunek bölgesindeki en yakın okul).
- Polonya özel okulu (ücretli, Varşova'da 1.500 PLN/aydan başlar).
- Uluslararası okul (English-medium, IB, French Lyceum) - 4.500 PLN/aydan başlar.
- Edukacja domowa - devlet okulu müdürünün izniyle.
Devlet okuluna kayıt:
- Şehir ofisi sitesi üzerinden szkoła rejonowa (bölge okulu) tespit edin (Varşova için Urząd m.st. Warszawy).
- Vulcan Nabór sistemi (Varşova) veya elden başvuru ile wniosek o przyjęcie (kabul başvurusu) yapın.
- Apostilli ve yeminli tercümeli doğum belgesi sunun.
- Çocuk daha önce okula gittiyse karne ve diplomaların yeminli tercümesi gerekir.
- Potwierdzenie zapisu (kayıt belgesi) alın - Karta Pobytu dosyasına bu belge eklenir.
Süreler: yeni eğitim yılı için kayıtlar Şubat-Mart aralığında yapılır. Yaz aylarında geliyorsanız, sınıfta wolne miejsca (boş kontenjan) varsa kabul edilirsiniz.
En sık ret nedenleri
1. Apostilsiz doğum belgesi. Türk vatandaşları doğum belgesinin apostilini Türkiye'de aldırmalıdır (nüfus müdürlüğü ya da kaymakamlık üzerinden). Apostilsiz dosya 4-6 hafta gecikmeyle uzupełnienie braków (eksiklik tamamlama) sürecine girer.
2. Yetersiz gelir. Tek çalışan ebeveyni asgari ücretle (4.806 PLN brüt) kazanan, Varşova'da kirada oturan 2 çocuklu aile çoğu kez eşiği geçemez. Çözüm: ikinci bir gelir kaynağı eklemek (zlecenie, JDG) ya da sponsor income göstermek.
3. Okul belgesinin yokluğu. 9 yaşında bir çocuğun hiçbir Polonya okuluna kayıtlı olmaması ret sebebidir. Çözüm: wniosek vermeden önce kayıt yaptırmak.
4. İkinci ebeveynin muvafakatı. Çocuğun anne ya da babası Polonya'da değilse ve apostilli yazılı muvafakat vermediyse ret riski yüksektir. Çözüm: ikinci ebeveynin bulunduğu ülkede notarialne oświadczenie (noter onaylı beyan) + apostille.
5. Ebeveynin kartı süresinin sona ermesi. Ebeveynin kartı, çocuğun kartı verilmeden önce sona ererse, çocuğun kartı ebeveynin son tarihine kadar verilir. Daha sonra ebeveynin kartıyla paralel uzatılır.
Avukatla ne zaman çalışmalı
Şu durumlarda kendi başınıza yürütebilirsiniz: her iki ebeveyn de Polonya'da, gelir yüksek ve istikrarlı, okul kaydı tamam ve apostilli belgeler hazır.
Avukatla çalışmak şu durumlarda anlamlıdır:
- önceki evlilikten çocuk, ikinci ebeveyn uzakta;
- boşanma veya ebeveynlerin ayrı yaşaması;
- evlat edinme veya vesayet;
- aile gelirinin istikrarsız olması;
- önceki bir ret kararı;
- 18 yaşını dolduran ve eğitime devam ederek statüsünü korumak isteyen çocuk.
LegalWin'de çocuk için Karta Pobytu hizmetinin tarifesi, ebeveynle paralel başvuruda 1.200 PLN'dir. Hizmete okul kaydı desteği dahildir.
Aile için danışmanlık randevusu alın -
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Belirli koşullar çocuğun yaşına, ebeveynlerin statüsüne ve vatandaşlık ülkesine göre değişir. Bireysel durumlar için hukuki danışmanlık alın.
İlgili içerikler: